Міністэрства па падатках і зборах Рэспублікі Беларусь у сувязі з паступаючымі пытаннямі ў частцы перагляду наймальнікамі працоўных абавязкаў работнікаў з наступным прымяненнем такімі работнікамі падатку на прафесійны даход тлумачыць.
Згодна з падпунктам 2.192 пункта 2 артыкула 13 Падатковага кодэкса Рэспублікі Беларусь (далей – ПК) прафесійны даход - даход фізічных асоб ад дзейнасці, пры ажыццяўленні якой яны не маюць наймальніка і не прыцягваюць іншых асоб па працоўных і (або) грамадзянска-прававых дагаворах, калі іншае не ўстаноўлена заканадаўчымі актамі.
Такім чынам, фізічная асоба не мае права прымяніць падатак на прафесійны даход у дачыненні да даходаў ад дзейнасці, пры ажыццяўленні якой яна мае наймальніка.
Згодна з пунктам 1 Працоўнага кодэкса Рэспублікі Беларусь наймальнік - юрыдычная або фізічная асоба, якой заканадаўствам прадастаўлена права заключэння і спынення працоўнага дагавора з работнікам.
Такім чынам, перагляд асобнымі наймальнікамі працоўных абавязкаў работнікаў альбо скарачэнне іх службовых абавязкаў з наступным заключэннем з такімі работнікамі грамадзянска-прававых дагавораў, прадметам якіх з'яўляюцца абавязкі, выключаныя з працоўных абавязкаў, з'яўляецца падменай працоўных адносін, у сувязі з чым прымяненне гэтымі работнікамі падатку на прафесійны даход неправамерна.
Ужываючы падатак на прафесійны даход плацельшчык павінен ажыццяўляць самастойную дзейнасць, г.зн. ён павінен быць незалежны ў прыняцці рашэнняў па выбары заказчыкаў, вызначэнню тэрмінаў выканання работ і аказання паслуг, вызначэнню ўмоў, месца і спосабу выканання работ і аказання паслуг. У тым выпадку, калі заказчык вызначае ўмовы выканання работ і аказання паслуг, вызначае месца працы фізічнай асобы, графік яе працоўнага часу і да т.п., то гэта можа сведчыць аб падмене працоўных адносін грамадзянска-прававымі.
Пры ўстанаўленні фактаў падмены працоўных адносін грамадзянска-прававымі з боку суб'екта гаспадарання падатковымі органамі падатковая база і (або) сума падлягаючых выплаце падатку могуць вызначацца з улікам палажэнняў артыкула 33 ПК, у тым ліку з падаткаабкладаннем даходаў, фактычна атрыманых у сувязі з выкананнем працоўных абавязкаў.
Улічваючы выкладзенае, пры правядзенні інфармацыйна-растлумачальнай работы варта звяртаць увагу плацельшчыкаў, што пры ўжыванні падатку на прафесійны даход не павінна быць падмены працоўных адносін грамадзянска-прававымі шляхам заключэння суб'ектам гаспадарання (арганізацыяй, індывідуальным прадпрымальнікам) дагавораў з фізічнымі асобамі плацельшчыкамі падатку на прафесійны даход, якія фактычна працягваюць выконваць функцыі, прадугледжаныя працоўнымі дамовамі.
